5.1.15 Nýting stafrænna lausna til að auka sjálfbærni í byggingariðnaði

Að nýta stafrænar lausnir, svo sem BIM (Building Information Modeling), hugbúnað fyrir lífsferilsgreiningar (LCA) og verkfæri til umhverfisáhrifagreiningar, til að bæta sjálfbærni í byggingargeiranum. Með því að nýta stafrænar lausnir er unnið að því að einfalda ferli tengd lífsferilsgreiningum, auka nákvæmni gagna og draga úr losun. Aðgerðin miðar einnig að því að tryggja samhæfingu á milli Norðurlanda í gagnasöfnun og notkun stafrænnar tækni.

Markmið: Að styðja við og nýta tæknilausnir til að bæta gagnasöfnun, greiningu og stjórnun í byggingariðnaði.

Ábyrgð: HMS, BIM Ísland

Tími: 2025-2028

5.1.14 Líftími byggingarvara

Skilgreina líftíma helstu byggingarvara með tilliti til íslenskra aðstæðna, þar á meðal veðurfar, rakastig, hitastig og önnur staðbundin áhrif sem geta haft áhrif á endingartíma. Aðgerðin mun byggja á reynslu og rannsóknum í náinni samvinnu við hagaðila og norræn samstarfsverkefni. Niðurstöður verða nýttar til að tryggja betri hönnun, framkvæmdir og lífsferilsgreiningar fyrir mannvirki.

Markmið: Að veita áreiðanlegar og staðbundnar upplýsingar um líftíma byggingarvara til að bæta áætlanagerð, draga úr úrgangi og auka sjálfbærni í mannvirkjagerð. Einnig að tryggja að fyrstu viðmið verði unnin í breiðu samráði við hagaðila, sérstaklega þá sem sjá um rekstur og viðhald mannvirkja.

Ábyrgð: HMS og Grænni byggð

Tími: 2025-2027

5.1.13 Samræmdar leiðbeiningar og fræðsla um lífsferilsgreiningar

Aðgerðin miðar að því að samræma kröfur og aðferðir fyrir lífsferilsgreiningar (LCA) á Íslandi við alþjóðlegar og norrænar reglur og staðla, með áherslu á Evrópureglugerð (EPBD). Þetta felur í sér samanburð á núverandi reglum, kröfum og stöðlum, ásamt þróun ítarlegra og notendavænna leiðbeininga um framkvæmd LCA.

Verkefnið mun einnig innihalda sýnidæmi af raunverulegum greiningum til að auðvelda markaðnum innleiðingu og skilning á aðferðafræðinni. Aðgerðin felur í sér fræðslu og kynningu á leiðbeiningunum til að styðja við byggingaraðila og hönnuði í notkun LCA, ásamt nýtingu umhverfisyfirlýsinga (EPD). Sérstök áhersla verður lögð á að tryggja að íslenskar kröfur séu í takt við þróun á Norðurlöndum og í Evrópu.

Markmið: Að auka skilning og notkun á LCA-greiningum meðal byggingaraðila og hönnuða, stuðla að samanburðarhæfi greininga og tryggja aðferðir sem samræmast alþjóðlegum og norrænum stöðlum.

Ábyrgð: HMS

Tími: 2025-2027

5.1.12. Uppfæra og lækka gunnviðmið fyrir kolefnisspor allra verkefna

Reikna út og uppfæra grunnviðmið fyrir kolefnisspor ólíkra mannvirkjaflokka og verkefna; bæði fyrir opinber verkefni og á almennum markaði. Byggt meðal annars á gagnagreiningu frá aðgerðum 5.1.10. og 5.1.11.

Markmið: Að Ísland standi við skuldbindingar sínar í loftslagsmálum og að mannvirkjageirinn taki virkan þátt í samdrætti á losun. Að auka aðhald varðandi losun. Að losunarviðmið haldist í hendur við framfarir og aðgengi á almennum markaði varðandi loftslagsvænar lausnir.

Ábyrgð: Innviðaráðuneyti og HMS.

Tími: 2030.

5.1.11. Krafa gerð um að kolefnisspor almennra verkefna sé 30% lægra en grunnviðmið

Aðgerðin byggir á að innleiða kröfu um að útreiknuð losun skv. lífsferilsgreiningu, í skilgreindum mannvirkjaflokkum/verkefnum á almennum markaði, verði 30% lægri en grunnviðmið skilgreind í aðgerð 5.1.8.

Markmið: Að Ísland standi við skuldbindingar sínar í loftslagsmálum og að mannvirkjageirinn taki virkan þátt í samdrætti á losun.

Ábyrgð: Innviðaráðuneyti og HMS.

Tími: 2028.

5.1.10. Krafa gerð um að kolefnisspor opinberra verkefna sé 30% lægra en grunnviðmið

Aðgerðin byggir á að innleiða kröfu um að útreiknuð losun skv. lífsferilsgreiningu, í skilgreindum mannvirkjaflokkum/verkefnum hjá hinu opinbera, verði 30% lægri en grunnviðmið skilgreind í aðgerð 5.1.8.

Markmið: Að Ísland standi við skuldbindingar sínar í loftslagsmálum og að mannvirkjageirinn taki virkan þátt í samdrætti á losun.

Ábyrgð: Innviðaráðuneyti og HMS.

Tími: 2027.

5.1.9. Innleiða skilyrði fyrir útreikninga á kolefnisspori mannvirkja á almennum markaði

Innleitt verði ákvæði í byggingarlöggjöf sem setur skilyrði um útreikninga á kolefnislosun með lífsferilsgreiningu, í tilteknum mannvirkjaflokkum/verkefnum á almennum markaði.
Greinargerð með útreikningum um fyrirhugað kolefnisspor fylgi aðaluppdráttum við umsókn byggingarleyfa og uppfærð greining við lokaúttekt.

Markmið: Að auka þekkingu á losun frá mannvirkjaframkvæmdum. Að auka almennt aðhald varðandi losun og auðvelda markmiðasetningu varðandi samdrátt í losun.

Ábyrgð: Innviðaráðuneyti og HMS.

Tími: 2025.

5.1.8. Uppfæra grunnviðmið fyrir kolefnisspor mismunandi mannvirkjaflokka

Viðmiðin verði byggð á uppfærðri gagnagreiningu frá aðgerðum 5.1.5. og 5.1.6. og öðrum aðgengilegum lífsferilsgreiningum á mannvirkjum á Íslandi.

Markmið: Að auðvelda markmiðasetningu um samdrátt í losun og innleiðingu á kröfum um markvissan samdrátt í losun.

Ábyrgð: Innviðaráðuneyti og HMS.

Tími: 2025.

5.1.7. Skilgreina kolefnishlutlausa byggingu fyrir íslenskar aðstæður

Skilgreining á kolefnishlutlausri byggingu (e. zero emission building) ætti að byggjast á aðlögun á erlendum skilgreiningum fyrir íslenskar aðstæður, lífsferilsgreiningum og stöðluðum aðferðum til kolefnisjöfnunar.

Markmið: Að aðlaga erlendar skilgreiningar að íslenskum aðstæðum. Að setja fram hvetjandi leið fyrir vistvæna mannvirkjagerð.

Ábyrgð: Grænni byggð.

Tími: 2023.

5.1.6. Skilgreina mannvirkjaflokka, mannvirkjaverkefni og grunnviðmið fyrir kolefnisspor þeirra

Í fyrstu verði viðmiðin byggð á gagnaöflun úr íslenskum og erlendum greiningum.

Markmið: Að auka þekkingu á loftslagsvænum verkefnum og lausnum. Að auðvelda markmiðasetningu um samdrátt í losun í verkefnum.

Ábyrgð: Innviðaráðuneyti og HMS.

Tími: 2023.